Yabancı Mahkeme ve Hakem Kararlarında Kamu Düzeni Denetimi: 2025 Yılı Kararları Üzerinden Güncel Eğilimler

Yabancı mahkeme ve hakem kararlarının tenfizi ile yabancı hakem kararlarının iptali davalarında en sık karşılaşılan itirazlardan biri, kararın kamu düzenine aykırı olduğu iddiasıdır. Kavramın yorumla şekillenen geniş yapısı kamu düzenine aykırılığın, neredeyse her tenfiz ve iptal davasında başvurulan standart bir savunma haline gelmesine yol açmaktadır. Kamu düzeni kavramının bu soyut ve yoruma açık yapısı, Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulu’nun 2012 yılında kamu düzeninin tanımını ve uygulama kriterlerini bağlayıcı şekilde ortaya koyduğu içtihadı birleştirme kararına kadar, kaçınılmaz olarak esasa ilişkin inceleme yasağını (révision au fond) ihlal eden kararlarla da sonuçlanan, tutarsız ve sınırlayıcı bir uygulamaya sebep olmuştur. Söz konusu kararda Yargıtay, kamu düzeninin çerçevesini, Türk hukukunun temel değerlerine, Türk genel adap ve ahlak anlayışına, Türk kanunlarının dayandığı temel adalet anlayışına ve genel siyasete, Anayasada yer alan temel hak ve özgürlüklere, milletlerarası alanda geçerli ortak prensip ve özel hukuka ait iyi niyet prensibine dayanan kurallara, medeni toplulukların müştereken benimsedikleri ahlak ilkeleri ve adalet anlayışının ifadesi olan hukuk prensiplerine, toplumun medeniyet seviyesine, siyasi ve ekonomik rejimine, insan hak ve özgürlüklerine aykırılık şeklinde çizmiştir. Karar, esasa uygulanan hukukun Türk hukukundan farklı olması ya da Türk hukukunun emredici kurallarına aykırı olması gibi nedenlerle yabancı kararın tenfizinin reddedilemeyeceğini; tenfiz isteminin reddinin yalnızca hükmün icrası neticesinde ortaya çıkan hukuki sonuçların kamu düzenine aykırı olması halinde gündeme geleceğini vurgulamıştır. 1