Belirsiz Süreli İş Sözleşmelerinde Cezai Şarta İlişkin İçtihadı Birleştirme Kararı

Belirli süreli olarak yapılmış olmakla birlikte objektif koşulları taşımadığı için belirsiz süreli olarak kabul edilen iş sözleşmelerinde kararlaştırılan süreden önce haksız feshe bağlı cezai şart, belirlenen süre ile sınırlı olarak geçerli ve icra edilebilir kabul edilecektir. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Hukuk Genel Kurulu, 8 Mart 2019 tarihinde vermiş olduğu 2017/10 Esas, 2019/1 Karar sayılı kararı ile, kanunda sayılı objektif koşullar oluşmaksızın belirli süreli yapılmış olması sebebiyle baştan itibaren belirsiz süreli kabul edilen iş sözleşmelerinde kararlaştırılmış bulunan süreden önce haksız feshe bağlı cezai şartın , geçerli ve uygulanabilir olduğuna hükmetti. Kararın incelenmesine geçmeden önce belirli ve belirsiz süreli iş sözleşmelerine ilişkin genel prensiplerin aktarılmasında fayda görülmektedir. İş Kanunu’nun 11. maddesinde düzenleme bulan belirli süreli iş sözleşmeleri, istisnai nitelikte sözleşmeler olup, ancak kanunun örnekseme yoluyla belirlediği, işin belirli süreli bir iş olması ya da belirli bir işin tamamlanmasına yönelik olması veya (askerlik, analık izni gibi) belirli bir olgunun ortaya çıkması gibi objektif koşulların varlığı halinde yapılabilmektedir. Belirli süreli bir iş sözleşmesinde, hem işveren hem işçi bakımından karşılıklı olarak kararlaştırıldığı sürece, her iki tarafın sözleşmeyi süresinden önce haksız feshetmesi haline istinaden bir cezai şart kararlaştırılması mümkündür. Kanunun, objektif koşullar olmaksızın yapılan belirli süreli bir iş sözleşmesine bağladığı sonuç ise sözleşmenin, en başından itibaren belirsiz süreli bir sözleşme olarak kabul edilmesidir.