2021 İlk Yarısı İtibariyle Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Mevzuatındaki Değişiklikler

5549 sayılı Kanun’da tanımlı “yükümlü kişiler” kategorisi genişletildi Yükümlü kişiler arasına belirli faaliyetlerle sınırlı olmak ve savunma hakkına ilişkin diğer kanun hükümlerine aykırı olmamak kaydıyla serbest avukatlar da dahil edilmiştir. Ayrıca, merkezi Türkiye’de ya da yurt dışında bulunan bir ana kuruluşa bağlı veya bu kuruluşun kontrolünde bulunan, Türkiye’de yerleşik finansal kuruluşlar ile bunların şube, acente, temsilci ve ticari vekil ve benzeri bağlı birimlerinden oluşan grup olarak tanımlanan Finansal Gruplara da 5549 sayılı Kanun’da öngörülen yükümlülüklere uyum sağlama zorunluluğu getirilmiştir. 5549 sayılı Kanun’da yapılan bir diğer önemli değişiklik ise, yükümlülüklerin ihlal edilmesi halinde uygulanacak idari yaptırımlara ilişkin 13. maddede gerçekleşmiştir. Buradaki düzenlemelerden en dikkat çekici olanı, eğitim, iç denetim, kontrol ve risk yönetim sistemleri ve diğer tedbirlere ilişkin yükümlülüklere uymayan yükümlülere Mali Suçları Araştırma Kurulu (“ MASAK ”) tarafından uygulanacak beş yüz bin Türk Lirası idari para cezası ile başlayarak faaliyetlerin durdurulması, kısıtlanması veya faaliyet izin belgelerinin iptal edilmesine kadar uzanan sert ve kademeli yaptırımların öngörülmüş olmasıdır. Yine Madde 13(3)’te yapılan değişiklikle yukarıda sayılan yükümlülüklere uymayan sorumlu yönetim kurulu üyesi veya üst düzey yöneticiye idari para cezası uygulanması da söz konusu olacaktır. Bunlara ek olarak, MASAK’ın müşterinin tanınması ve devamlı bilgi verme yükümlülüğünü ihlal eden yükümlülere otuz bin Türk Lirası, şüpheli işlem bildiriminde bulunma yükümlülüğünü yerine getirmeyen yükümlülere ise elli bin Türk Lirası idari para cezası vereceği düzenlemektedir. Kanunun 14. maddesi ayrıca işlem bildiriminde bulunmasının denetim elemanları ve mahkemeler dışında üçüncü kişilerle paylaşılması, bilgi ve belge verme ile muhafaza ve ibraz yükümlülüklerinin ihlalinin bir yıldan üç yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılmasını öngörmektedir. Dolayısıyla, usul ve esasları Maliye Bakanlığı tarafından belirlenen eğitim, iç denetim, kontrol ve risk yönetim sistemleri ile diğer tedbirlere ilişkin yükümlülük ve uygulamalara uyum her zamankinden çok daha önemli bir hale gelmiştir.